Vorm vs inhoud

  1. Verhaal
  2. Vorm
  3. vorm + inhoud
  4. Bruidsfotografie en vorm

1 Bruidsfotografie: Meer dan een verhaal?

Wel eens een bruidsalbum bekeken van een volstrekt onbekende? Op de rommelmarkt of zo’n album dat de trouwfotograaf meeneemt om te laten zien?

Vermoedelijk was je snel klaar met bladeren omdat de afgebeelde mensen je niets zeggen. Met andere woorden: inhoud spreekt je niet aan.

De inhoud van een foto heeft betrekking op WAT er is te zien in de ruimte voor de camera (de mensen, de ruimte, hoe ze interactie hebben, enz). Wat je ziet is het verhaal van de foto en als dat koppelt aan iets wat je weet of waar je bij was, dan levert het zien van deze foto een emotionele ervaring op.

Foto van vader en bruid

Om de inhoud van een foto te kunnen waarderen of te begrijpen, heb je dus een toelichting nodig; soms heb je die toelichting al opgeslagen in je hoofd.

Daarom is je eigen album interessant: de foto’s vertellen het verhaal van jouw huwelijksdag. Jij hebt de toelichting in je hoofd zodat de foto’s jouw emoties oproepen.

Het is precies wat je mist in het bruidsalbum van die onbekende. Je weet het verhaal achter de foto’s niet, je kunt de foto’s lastig plaatsen, je kent de mensen niet. Pas als je de toelichting krijgt (‘Dat was mijn vader, die zei dat hij oma zometeen gaat ophalen enz.’), gaan de foto’s je aanspreken.

Veel fotografen en ook de meeste mensen die voor prive ‘even een fotootje maken’, zijn meestal bezig met het vastleggen van inhoud. De foto van de moeder die een traan wegpinkt, het moment dat de presidenten elkaar een hand geven of kindlief dat haar eerste stapjes zet.

2 Vorm

Naast het weergeven van een verhaal, heb je nog een ander middel om foto’s te maken. Afgekeken van de moderne kunst, kun je ook foto’s maken waarbij vorm het leitmotiv is. Je laat de inhoud (WAT je fotografeert, het verhaal) voor wat het is en concentreert je nu uitsluitend op HOE je afbeeldt. Je geeft nu een hoofdrol aan zaken zoals compositie, afsnijding, licht, vorm enz.

Het voordeel van vorm

Laat ik tot de kern komen van wat ik wil zeggen: Een foto waarbij vorm de hoofdrol speelt, is interessant om naar te KIJKEN — zonder dat je het verhaal hoeft te kennen. De fotograaf doet een poging om een beeld te maken dat, zwaar gezegd, uitsluitend een esthetische ervaring overbrengt. Het gaat niet om het verhaal, je hoeft niet te weten wie of wat er is afgebeeld. Als kijker heb je geen extra informatie nodig, je kunt kijken en waarderen zonder kennis te hebben van wat is afgebeeld. De foto zelf is nu het onderwerp.

3 Combinatie

Mijn punt is dat een foto meer is dan de weergave van een verhaal, meer is dan een plaatje bij een praatje. Gewapend met kennis van vorm kun je als fotograaf kiezen om vorm en inhoud in een foto met elkaar te laten overlappen. Dan maak je een foto die interessant is omdat de inhoud boeit EN omdat de vorm je aanspreekt.

Foto van bruidspaar bij de ingang van Kroller Muller K-piece Mark di Suvero

Ik durf zeggen dat een foto die vorm en inhoud combineert, een betere foto is. Bedenk het maar: ook als je het afgebeelde verhaal niet kent, behoudt deze foto het plezier om te bekijken omdat de vorm je aanspreekt. Als je daarnaast het verhaal van de inhoud ook nog kent, wordt de foto alleen maar interessanter. Voor de inhoud-kenner heeft deze foto twee lagen.

Bruidsfotografie en vorm?

Terug naar de bruidsfotografie. Als je een beetje op internet rond kijkt, krijg je sterk de indruk dat trouwfotografie moet gaan over inhoud. Het gaat om vastleggen van emotie lees je op alle sites. Ik steek de hand in eigen boezem: dat heb ik ook heel lang gemeend: fotografie is een verhaal vertellen.

Maar door alleen op de inhoud te concenteren, doe je de bruidsfotografie tekort. De fotograaf die alleen maar zoekt naar de weggepinkte tranen, blije mensen, liefdevolle blikken is te nauw bezig met de inhoud. Fotografie gaat ook over kijken, ook over compositie, ook over vorm. En door vorm te verwerken in trouwfoto’s voeg je iets toe: een esthetische ervaring naast een emotionele ervaring.

Links

Ad de Visser Hardop Kijken
Edward Weston